Halong, oturmayı tek bir pozisyona zorlamayan; bedenin ağırlık dağılımını, sohbet mesafesini ve hatta “kısa bir oyalanma” hâlini aynı form üzerinde toplayan bir kent mobilyası gibi davranıyor. Üretici anlatısında da bu niyet açık: kamusal mekânı “stil kısıtları olmadan” deneyimleme arzusundan söz ediliyor.

Bunu tasarım diline çevirirsek:

• çizgisel oturma yerine, küçük bir topoğrafya hissi
• tek yönlü kullanımdan çok, farklı kullanım olanağı
• heykelsi bir nesne gibi görünürken, gündelik kullanımı taşımayı hedefleyen bir form

Teknik kimlik kartı

Temel özellikler

• ürün tipi: dış mekân oturma elemanı / kamusal bank
• tasarım yılı: 2023
• tasarımcı: Francesc Crous

Ölçü ve ağırlık

• ölçüler: 267 x 158 x 84 cm
• ağırlık: 88 kg

Malzeme ve yüzey: “dokulu, kapalı gözenekli” yaklaşım

Malzeme dili

• polietilen (LMDPE) ve UV koruma bilgisi teknik dokümanda açıkça geçiyor
• “mass dyed” (kütlede boyalı) ifadesi, çizik ve yüzey yıpranmasında rengin daha tutarlı kalmasına işaret eden bir üretim tercihi gibi okunabilir

Yüzey performansı

• “kapalı gözenekli dokulu yüzey” hem yıkamayı kolaylaştırma hem de hijyen iddiası için öne çıkarılıyor
• Architonic’te “kolay yıkama ve tam dezenfeksiyon” vurgusu var; bu, yoğun kullanılan kamusal alanlarda işletme maliyeti açısından önemli bir parametre

Sürdürülebilirlik iddiası

• ürünün geri dönüştürülmüş polietilenden üretildiği ve %100 geri dönüştürülebilir olarak tanımlandığı belirtiliyor

Kurulum ve sabitleme: proje senaryosuna göre 3 farklı mantık

Halong’un güçlü tarafı, tek bir “doğru montaj” dayatmaması. Teknik fiş ve ürün açıklamalarında şu seçenekler geçiyor:

Geçici / yarı geçici kullanım

• gövdeyi su veya kumla doldurarak ağırlıkla stabilite sağlama
• sökülebilir braketler ile ankraj (ephemeral kurguya uygun)

Kalıcı kullanım

• paslanmaz çelik braketlerle zemine sabitleme
• teknik fişte, M8 cıvata + epoksi reçine / hızlı kuruyan çimento benzeri sabitleme tarifleri yer alıyor

Bakım ve temizlik: saha gerçekliğine yakın öneriler

Kamusal mobilyada “güzel form” kadar “bakım ritmi” de tasarımın bir parçası. Halong için teknik dokümanda geçen bakım yaklaşımı özetle şöyle:

• yüzey temizliği ve grafiti çıkarma: yüksek basınçlı su uygulaması
• gerekirse PE’ye uygun yağ çözücü temizlik ürünleriyle birlikte kullanım (Net-trol veya benzeri ifadesi geçiyor)
• renk canlılığını artırma: plastik yenileyici ajan (Polytrol veya benzeri)
• hijyen tarafında “gözeneksiz ve deterjana dayanıklı” malzeme vurgusu var

Peyzaj ve kentsel tasarımda nerelerde iyi çalışır?

Halong’u sadece “oturalım” diye değil, mekânda mikro-sosyal etkileşimi çoğaltmak için düşününce daha iyi sonuç verir.

Uygun yerleşim senaryoları

• park içi ana yaya aksına yakın “kesişme noktaları” (bekleme + buluşma)
• sahil bandı / promenad (kısa süreli oturma, manzara ve rüzgâr yönüyle ilişki)
• kampüs açık alanları (öğrenci yoğunluğu, esnek kullanım)
• çocuk oyun alanı çevresi (ebeveyn izleme + çocukların güvenli oyalanması)
• meydanlarda “sert zemin” üzerinde yumuşak form kontrastı üretmek istenen adalar

Yerleşim ipuçları

• 1 adet Halong tek başına bir odak olur; 2–3 adet ise küçük bir “oturma adası / kamusal salon” etkisi oluşturabilir
• ışıklandırmada alçak seviyeli, kamaşma yapmayan armatürler formu daha okunur kılar (özellikle akşam kullanımında)
• rüzgâr koridoru olan yerlerde arka planda bitkisel tampon veya düşük duvar gibi elemanlarla konfor artırılabilir

Doğal yaşam alanlarında yapılan ekolojik mimari tasarımlar son yıllarda tüm dünyada popüler hale geldi. Küre – Kubbe Evler, doğal malzemelerin kullanımını, çevre dostu teknolojileri ve enerji tasarrufunu teşvik ediyor. Bu mimarlık akımı doğal yaşam mimarisindeki yeni bir trend olmaya adaydır. Bu makalede de, kubbe evler nedir, ne gibi avantajları var, neden popüler hale geldiği gibi konular ele alınacaktır.

Kubbe (Küre) Evler

Kubbe Evler Nedir?

Kubbe evler, küresel, yarı küresel veya yarı silindir şeklindeki yapılarla tanımlanır. Bu yapılar, kemerlerin birleştiği noktalarda kesişen küçük üçgenlerle oluşturulur. Bu nedenle Küre Evler, düşük maliyetli, dayanıklı, enerji verimli ve güçlüdür.

Küre Evlerin Avantajları

Doğal Malzemelerin Kullanımı

Kubbe evler, doğal malzemelerin kullanımını içerir. Bu malzemeler, ahşap, kil, toprak ve taştır. Bu malzemeler, doğal kaynaklardan elde edildiği için çevre dostudur ve doğal yaşam mimarisi için önemlidir.

Enerji Verimliliği

Kubbe evler, enerji verimli yapılar olarak bilinir. Çünkü Küre Evler, yüksek ısı yalıtımı sağlar ve enerji tasarrufu sağlar. Ayrıca, güneş enerjisi panelleri veya rüzgar türbinleri gibi yenilenebilir enerji kaynakları kullanarak, enerji ihtiyaçlarını karşılayabilirler.

Dayanıklılık

Kubbe evler, doğal afetlere dayanıklıdır. Çünkü bu yapılar, yüksek dayanıklılık özelliğiyle bilinir. Küre Evler, depremlere, fırtınalara, yangınlara ve hatta sel baskınlarına karşı dayanıklıdır.

Neden Küre Evler Popüler Hale Geldi?

Ekolojik Tasarımın Yükselişi

Ekolojik tasarım, son yıllarda popüler hale geldi. Bu trend, çevre dostu yapıların inşasını ve doğal kaynakların korunmasını teşvik eder. Küre Evler, ekolojik tasarımın bir parçası olarak kabul edildiği için son yıllarda çevre akımlarının yükselişi ile birlikte popüler hale geldi.

Farklı Tasarım Seçenekleri

Kubbe evler, farklı tasarım seçenekleri sunar. Bu seçenekler, küresel, yarı küresel veya yarı silindir şeklindeki yapılar arasında değişir.

Kubbe Evleri Yapmak İçin Ne Gerekli?

Kubbe evler yapmak için, doğal malzemelerin kullanımı gereklidir. Ahşap, kil, toprak ve taş, kubbe evlerin yapımında sıklıkla kullanılır. Küre Evlerin inşasında, öncelikle temel hazırlığı yapılır ve ardından kubbenin iskeleti oluşturulur. Son olarak, iç ve dış duvarların inşası tamamlanır.

Kubbe Evlerin Farklı Kullanım Alanları

Kubbe evler, çeşitli kullanım alanları için idealdir. Bu alanlar arasında evler, yazlık evler, stüdyolar, atölyeler, seralar ve hatta turistik tesisler yer alır. Küre Evler, küçük alanlarda bile büyük bir yaşam alanı sunar ve çevreye uyumlu bir yaşam tarzı sağlar.

Küre Evlerin Dezavantajları

İnşa Süreci

Kubbe evlerin inşa süreci, diğer yapılardan daha zor olabilir. İşin uzmanları tarafından yapılmadığında, bazı zorluklarla karşılaşılabilir. Ayrıca, inşaat süreci daha uzun sürebilir ve daha pahalıya mal olabilir.

İklim Şartları

Küre Evler, farklı iklim koşullarında kullanıma uygun değildir. Özellikle soğuk iklimlerde, yüksek ısı yalıtımı sağlamalarına rağmen, ısınma sorunları yaşanabilir.

Kubbe evler, doğal yaşam mimarisi trendleri arasında öne çıkan bir yapıdır. Doğal malzemelerin kullanımı, enerji verimliliği, dayanıklılık ve farklı tasarım seçenekleri nedeniyle popüler hale gelmiştir. Ancak, inşa sürecinin zorluğu ve farklı iklim koşullarında kullanıma uygun olmama dezavantajları bulunmaktadır.

Dome (Kubbe) Çadırlar

Kubbe çadırların birçok avantajı vardır. İlk olarak, yuvarlak yapıları nedeniyle daha fazla iç hacim sunarlar. Ayrıca, bu çadırların inşası daha kolaydır ve sadece birkaç malzeme kullanılarak yapılabilirler.

Dome çadırlar ayrıca çeşitli amaçlar için kullanılabilir. Örneğin, büyük kubbe (dome) çadırlar, düğün, festival, konser veya diğer etkinlikler için kullanılabilir. Ayrıca, küçük küre çadırlar, kampçılık veya doğa gezisi gibi faaliyetlerde kullanılabilir.

Küre çadırlar, genellikle dayanıklı ve su geçirmez malzemelerden yapılmıştır. Bu çadırların yapımında kullanılan malzemeler arasında ahşap, çadır bezi, naylon, PVC ve diğer sentetik malzemeler yer alabilir.

Dome Glamping Çadır:

Dome Glamping Çadırlar, kubbe şeklinde ve genellikle şık ve modern bir tasarıma sahip lüks konaklama birimleridir. Bu çadırlar, geleneksel küre çadırlarının özelliklerini modern konforlarla birleştirir.

Dome Glamping Çadırlar, kampçılık, doğa turizmi ve gezi gibi açık hava etkinlikleri için popüler konaklama seçenekleridir. Ayrıca, düğün, festival veya diğer etkinlikler için de kullanılabilirler.

Jeodezik Çadır:

Jeodezik Çadırlar, çokgen şekilli, genellikle altıgen veya yedigen yapıya sahip çadırlardır. Bu çadırların ana özelliği, güçlü ve sağlam bir yapıya sahip olmalarıdır.

Jeodezik Küre Çadırların yapımında genellikle dayanıklı ve su geçirmez malzemeler kullanılır. Bu çadırlar, genellikle farklı boyutlarda ve renklerde üretilir ve birçok farklı amaç için kullanılabilir.

Jeodezik Küre Çadırlar, yüksek rüzgarlara veya kar yüklerine dayanacak şekilde tasarlanmıştır. Bu çadırlar, gezi, kampçılık, festival, düğün ve diğer etkinlikler için popüler bir konaklama seçeneği olabilir. Ayrıca, bazı modeller evlerin yerini alacak şekilde tasarlanmıştır ve yerleşik olarak kullanılabilirler.

Sonuç olarak, Dome Glamping Çadırlar ve Jeodezik Küre Çadırlar, farklı tasarımları ve kullanım amaçlarına sahip olsa da, her ikisi de dayanıklı ve popüler konaklama seçenekleri olarak görülmektedir.

Paul Cocksedge Studio’nun nazik davetine bi’ bakalım. Birleşik Krallık merkezli bu ofisin gelenekleri yıkan oldukça yenilikçi ve dikkat çekici tasarımları var. Ürün tasarımlarından büyük ölçekli kentsel projelere varıncaya kadar farklı ölçeklerde işler yapan bu stüdyonun 2019 yılında Londra Tasarım Festivali’nde sergilenen ve oldukça fazla ilgi ve alkış toplayan kentsel bir mobilyasını inceleyelim: Please Be Seated.

Pleased Be Seated,  Londra Tasarım Festivali  (2019) ve  Finsbury Avenue Meydanı’nın işlek caddesinde bulunan Britsh Land için bir dönüm noktasıydı. İnsanların geçmesi için kemerler oluşturan, yükselen ve insanların oturması, uzanması ve rahatlaması için alanlar oluşturan kıvrımlı bir ahşap dalga olarak tasarlanmış bu donatının tamamı geri dönüştürülmüş malzemeden. 1.152 adet iskele tahtasından tasarlanan bu tasarım ilk olarak Londra’da ziyaretçilerin ilgisine sunuldu.

Kamusal alana farklı ve dikkat çekici bir soluk katan bu tasarımın sahibi Paul Cocksedge , “Bu parça, elle yapılan ilk eskizlere dayanan, mekana ve insanların ritmine içgüdüsel bir tepkiydi” diyor.  “Kamuya açık bir meydanı dolduran ve yoldan geçenleri, alanı engellemeden meşgul eden bir sanat eseri oluşturmada pratik sorununu çözüyor.” diye devam ederken aslında oldukça basit bir fonksiyonu ne kadar keyifli ve odak noktasına taşıyabiliriz konusunda da bizlere fikir veriyor.

Londra’da gördüğü büyük ilginin sonrasında bu kez de Çin’e giden Pleased Be Seated; Swire Properties ile işbirliği yaptı.

İlk durağını interaktif sanat deneyiminin 1 Kasım’a kadar kaldığı Sino-Ocean Taikoo Li Chengdu’nun Temple Plaza’sında yaptı. Londra Tasarım Festivali 2019’da eleştirmenlerce beğenilen ilk çıkışının ardından enstalasyon; ilk uluslararası vitrinine açılmış oldu .

Chengdu durağının ardından Please Be Seated, ülke genelinde Guangzhou’daki Taikoo Hui’ye, Şangay’daki Taikoo Li Qiantan’a ve ardından başkent Pekin’e kadar gitti.

Pleased Be Seated tasarımının 2. versiyonu de yine sürdürülebilir kaynaklı 1440 keresteden yapıldı. 

Please Be Seated’in yeni ve kalıcı hali ise, Swire Properties ile ortaklaşa 2021’de Hong Kong’da tamamlandı.
Bu özel versiyon, şehrin Taikoo Parkı’nda bulunuyor ve yerel halkın etkileşime girmesi ve sakinliğin keyfini çıkarması için alan sunmak üzere tasarlandı.

Oldukça sıradışı bir tasarım olan Please Be Seated ve Stüdyonun diğer tasarımları için; http://www.paulcocksedgestudio.com/

İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra yenilenme ve savaşın kalıntılarından arınmaya başlayan Zadar kenti, Hırvatistan’ın en eski şehirlerinden biridir. Zadar, Adriyatik Denizi’nin kıyısında yer almakla birlikte muhteşem bir mimariye sahiptir. Önemli bir uğrak noktası olan bu sıcak Akdeniz kenti önceleri ticaret ve yerel turizmle geçinen kendi halinde bir kentken 2005’te Nicola Basic kentin kimliğine yeni bir boyut katarak, deniz ve rüzgarın doğal etkisi ile kent ve insanın antropojenik etkisini mükemmel bir şekilde harmanladığı tasarımı ile karşımıza çıkmıştır.

Deniz Orgu (Sea Organ) – Nicola Basic

Zadar kentinin kıyıları, 2005 yılına kadar beton duvarlara sahipti. Sahil boylu boyunca beton kütlelerden oluşuyordu. Zadar’ın II. Dünya Savaşı’nda yaşadığı yıkımı onarmak amacıyla üstlenilen yeniden inşa çalışması, deniz cephesinin çoğunu kesintisiz, monoton bir beton duvara dönüştürdü. Kullanıcı yoğunluğu fazla olan bu yer ergonomik, kullanılabilirlik, güvenlik ve estetik gibi kriterler bakımından yetersiz sayılıyordu.

2005’te ödüllü Hırvat Mimar Nicola Basic, okyanus dalgaları ile etkileşim kurmak için deniz duvarının bazı kısımlarını yeniden tasarlamayı önerdi. Böylece insanlar ile deniz arasındaki kopukluk giderilmiş olacaktı. Nicola Basic, Zadar’ın gün batımının dünyanın en güzeli olduğunu söyleyen Amerikalı gerilim filmleri yönetmeni Alfred Hitchcock’dan esinlenmiştir.

“Zadar, Florida’daki Key West’ten daha güzel, dünyanın en güzel gün batımına sahiptir…”

Alfred Hitchcock, 1964

Mermer blokların altına gizlenmiş olan Deniz Orgu (Hırvatça “Morske Orgulje”), dalgalar ve rüzgar kıyıya vururken melodi oluşturan polietilen tüpler ve rezonans boşluklarından oluşur. En güzel ve eşsiz özelliklerinden biri de orada bulunulduğunda duyulan melodinin orijinal ve tek seferlik olmasıdır. Rüzgâr hızı ile dalga boyu ve şiddetinin değişmesi ile sürekli bir melodi üretimi vardır. Doğanın kendisi olduğu sayısız müzik varyasyonunun bitmeyen konserini sunar. Her sefer oluşan melodiler birbirinden farklı tınılara sahiptir ve o ana özeldir.

Deniz Orgu Özellikleri

Müzikal Deniz Orgu, dünyanın deniz kenarında çalınan ilk müzikal borulu orgudur. Toplam uzunluğu 70 metreyi bulan 35 ayrı boruyla, dünyadaki en büyük aerofondur. Bu borular ziyaretçilerin melodiyi rahatça duyabilecekleri şekilde yerleştirilmiştir. Dalgalar, geniş basamaklara çarparak havayı alt kısımdaki oluklara doğru iterek melodinin rüzgâr haznesinden geçip en üst basamakta bulunan deliklerden kulağımıza ulaşmasını sağlamaktadır. Ses sadece kıyı bölgesinde dağılmakta ve kent içerisinden duyulmamaktadır.

Sahilden denize inen geniş merdiven basamaklar, insanların kıyıda deniz ile buluşmasına imkân sağlamaktadır. Böylece bu eser, doğa ile iletişim kurarken mimari ve çevre bütünlüğünü teşvik etmektedir. Dünyada benzersiz olan bu enstalasyon, insanların orta çağdan kalma Zadar kasabasının Adriyatik’i kucakladığı noktanın tadını çıkarması için fırsat sunmaktadır.

Güneşten Selamlar (Greetings from the Sun)

Sahilde, Deniz Orgu ile bağlantılı olan kalıcı bir enstalasyondur. Enstalasyon, Zadar’ın azizlerinin isimlerini ve bayram günlerinin tarihini taşıyan metal bir halka ile çevrili 22 metre çapında bir daire alanını kapsıyor. Bir çeşit özel takvim görevi de gören solar sistem, turistlerin ilgisini çeken diğer bir yapıttır.

Gündüz, güneşten ve gün ışığından topladığı enerjiyi gece yansıtmaktadır. Gece boyunca etrafa ışık saçan enstalasyon, fotoğraf çektirmek isteyen turistler için “gece güneşi” olmaktadır.

Kaynakça

1. Taylor-Foster, James. 2015. Hear This Croatian Seawall Sing as the Wind and Waves Lap the Shore. ArchDaily, https://www.archdaily.com/777512/hear-this-croatian-seawall-sing-as-the-wind-and-waves-lap-the-shore, Erişim Tarihi: 2020/08/29
2. Inside Flows. SEA ORGAN. https://www.insideflows.org/project/sea-organ/ Erişim Tarihi: 2020/08/29
3. Landezine. 2009. Sea Organs. http://landezine.com/index.php/2009/07/198/ , Erişim Tarihi: 2020/08/29

Geçtiğimiz yıl ve süregelen günler nedeni ile; yaşamı duvarlar ardında sürdürmektense, doğanın kucağında yaşamak daha çekici bir hal almaya başladı. Uzun süre  evlerimizde karantinada kalmak bizleri hayata farklı açıdan bakmaya ve yeni alternatifleri araştırmaya yönlendirdi. Yazlık evler, müstakil evler, dağ evleri gibi birçok seçenek olsa da, son zamanlarda karşımıza çıkan, çok daha albenili ve nitelikli bir opsiyon mevcut; Tiny House (Küçük Ev). Mikro ev, minik ev veya küçük ev isimleriyle de anılan Tiny House akımı, ihtiyaç kadarına sahip olmak ile ilişkilendiriliyor. Kompakt alanlarda her metrekareyi değerlendirerek, hayatı sadeleştirmek hedefleniyor.

Yaşama dair bu minimalist yaklaşım sayesinde doğaya katkıda bulunmak bile mümkün. Kullandığımız her malzemenin küçülmesi bir nebze de olsa karbon ayak izimizin de küçülmesini sağlayabilir. Micro evler sayesinde doğayı hayatımızın bir parçası yapmak yerine, doğanın bir parçası haline gelebiliyoruz. Bu sebeple bahçeli ev hayalimiz “bahçedeki küçük ev”e dönüşebilir. Her şeyde olduğu gibi, Tiny House konseptinin de hem avantajları hem de dezavantajları var. Yazımın ilerleyen bölümlerinde bu konuya da değineceğim. Öncelikle Tiny House akımını tanıyalım. 

Tiny House Akımı Nedir?

Tiny House akımı, 2008-2012 yıllarında meydana gelen Küresel Ekonomik Kriz sırasında doğan ve minimalizmin temelini oluşturan ve ilk kez Ludwig Mies van der Rohe tarafından kullanılan “less is more” felsefesini mimariye taşıyan bir akımdır. Konut piyasasını derinden sarsan bu kriz, Amerika Birleşik Devletlerinde Tiny House akımının ortaya çıkmasını sağlamıştır. Ekonominin çökmesi, Katrina Kasırgası sebebiyle insanların evlerini kaybetmesi gibi zincirleme olaylar, özellikle gençlerin ev almasını zorlaştırmış ve hayatları boyunca sadece ev alabilmek adına birikim yapma düşüncesinin tedirginlik yaratmasına yol açmış (1). Uygun fiyatlı ve sürdürülebilir yaşamı destekleyen konut ihtiyacına yönelik, kendi evini inşaa eden insanlar ortaya çıktı ve Jay Shafer ve Dee Williams, Tiny House hareketinin öncüleri oldular. Hayatımızı sadece ihtiyaçlarımız dahilinde sürdürmemizi esas alan akımın, materyalist dünyayı eleştiren bir yönü olduğunu düşünüyorum. 

Tiny House Özellikleri

Mikro evler aslında sevimli bir trendden çok daha ötesi. Basit ve doğayla bütün halde yaşamın en önemli adımlarından olan Tiny House’un tekerlekli ve düz olmak üzere iki seçeneği bulunuyor. Ölçüleri de bu kapsamda değişiyor çünkü tekerlekli olanların yol ve araç kullanım standartlarına uygun olması öngörülüyor. 92 m² altındaki evler küçük, 37 m² altındaki evler ise mikro ev yani “Tiny House” olarak adlandırılıyor. Mikro Ev’in ölçüleri maksimum 2.6 metre en, 12 metre uzunluk ve 4.1 metre yükseklik olarak tasarlanıyor ve bu ölçülere ve yerleşime uygun, kullanıcı tercihine bağlı kalacak şekilde özel mobilyalar tasarlanabiliyor. (2)

En önemli özelliklerinden biri ise, her türlü alanın depolama alanı haline getirilmesi. Benim hoşuma giden bir örneği; merdivenlerin cekmece veya sandık şeklinde kullanılması. 

Tiny House Avantaj ve Dezavantajları

Her tasarımda olduğu gibi Tiny House’ların da hem avantajları hem de dezavantajları mevcut. Günümüz koşullarında göz önünde bulundurulacak en önemli avantaj; doğa dostu ve sürdürülebilirliği destekleyen tasarımları ortaya çıkarması diye düşünüyorum. Karbon ayak izimiz ihtiyaçlarımız küçüldükçe küçülüyor ve doğaya daha çok yer kalıyor. İnsanlık tarihi boyunca kentsel tasarımın dönemsel adımlarına baktığımızda işlev ve estetik bir arada ilerliyor ancak içinde bulunduğumuz çağda, tüketim çılgınlığının doruk noktalarına ulaşıldığı için ortaya çıkan felaketlere şahit oluyoruz. Bu araştırmayı yapmamdaki en büyük etken de bu oldu. Basit ve öz yaşama bizi yaklaştıran her örneği görmek amacı ile. Tiny House tasarımlarını incelerken estetik ve işlevselliğin, özgürlüğün ve ekonominin bir arada olduğunu fark ettim. Endüstriyel tasarımın da çok büyük payının olması tasarımların daha da güzelleşmesine ve tekdüzelikten kurtulmasına yol açıyor. 

Dezavantajlarına gelecek olursak, tekerlekli seçeneklerinde uygun bir yer bulmak her zaman kolay olmayabilir. Elektrik ve su konusunun tamamen çözüme ulaşması gerekiyor ve uygun arazi olsa bile güvenlik açısından sorun çıkabilir (3). Ülkemizde henüz çok da fazla seçenek bulunmaması piyasa ortamını stabil tutuyor. Bu sebeple de daha özgün örnekler görmek isteyebiliriz. Ancak, halihazırda var olan örnekleri inceleyip hatta kiralayarak mikro evlerde yaşamanın nasıl bir durum olduğunu deneyimleyebiliriz. Standart ev düzenini bir anda bırakmak çok da kolay olmayabilir. 

Uçsuz bucaksız bir hal alan emlak piyasasından bir nebze kurtulup, bahçeli ev hayalimizi “Bahçedeki ev” hayaline dönüştürebiliriz. Bu bizim dünyamız ve onu koruyacak her çözümü en iyi şekilde değerlendirmek dileği ile…

Kaynaklar

1. https://www.marjoleininhetklein.com/en/my-tiny-house/what-is-a-tiny-house/
2. https://www.tinyhomebuilders.com/help/tiny-house-movement
3. https://www.archute.com/tiny-house-movement/#t-1617856742073
4. https://minimalistehouses.com/en/tiny-houses/charme/
5. https://offgridworld.com/the-alpha-tiny-house-with-beautiful-natural-lighting/
6. https://www.extraspace.com/blog/home-organization/tiny-house-organization-storage-ideas/
7. https://huckberry.com/journal/posts/a-frame-cabins-you-can-rent

Yapay zeka ve sanatı bir arada görmek, tabanında mimariyi ve materyal olarak da ışığı kullanmak, eserlere özel müziklerle de eserleri taçlandırmak Refik Anadol’un yaptığı işlerin kısacası özeti olabilir. Ancak eserleri daha iyi anlamak ve estetik görüntüsünden çok arka planında neler olduğunu da bilmek eserlerin kıymetini artırmaktadır. Refik Anadol’u tanımıyorsanız tanımak, yaptığı işi daha iyi anlamak, mimari ve yapay zeka arasındaki ilişkiyi öğrenmek için yazının devamını okuyabilirsiniz.

Refik Anadol Kimdir?

1985 yılında İstanbul’da doğan Refik Anadol, küçüklüğünden beri bilgisayara, bilgisayar oyunlarına, sinemaya ve teknolojiye ilgi duymaktadır. Bu nedenle ilk bilgisayarına 8 yaşında sahip olması ise tesadüf değildir. O yaşlarından itibaren bilgisayar oyunları oynayan Anadol’a göre oyunlardaki mekanlar oyun yaratıcılarının hayal güçlerinden ortaya çıktığı için ”Her oyun bir tasarımdır, sanattır.” Oyunlara bu gözle bakan Anadol’un yaptığı işi ”Sanat bu işin neresinde?’‘ diyerek eleştirmek doğru bir eleştiri olmayacaktır.

Lisans eğitimini İstanbul Bilgi Üniversitesinde Fotoğraf ve Video bölümünde yapan Anadol, Ardından İstanbul Bilgi Üniversitesinde Görsel İletişim Tasarımı ve UCLA’da Design Media Arts konularında yüksek lisansını tamamlamıştır. Şimdilerde ise UCLA’da Tasarım Medya Sanatlarında bölümünde öğretim üyeliği yapmaktadır. Okulu ile aynı şehirde olan Los Angeles’da 10 ayrı ülkeden 14 kişilik bir ekiple çalışmaktadır.

Medya sanatçısı ve aynı zamanda yönetmen olan Anadol, son 5 yıldır binalara rüya göstermek üzerine çalışmakta, son 6 yıldır ise halka açık eserler ile yapay zeka ve dijital sanatı harmanlamaktadır. Eserlerinde mimariyi bir canvas olarak kullanan Anadol, halka açık mekânlarda canlı ve sesli performanslar ile her yaştan, cinsiyetten, ırktan insana hitap edebilecek olan geleceğin sanatını şimdiden izleyicilere sunmaktadır. Aynı zamanda eserlerinde yapay zekadan çok sinemayı ilham olarak alan Anadol, geleceğin sinemasını da şimdilerde yaptığını söylemektedir. Bu eserlerde ortak kaygısı ise ışığın materyal olarak kullanımıdır.

Son olarak Pilevneli Galerideki sergisinden dolayı adını sıkça duysak da Refik Anadol, 2013 yılında Bill Gates’in desteğiyle ilk olarak ”Makineler rüya görebilir mi?” sorusundan yola çıkarak; NASA ile ortak projeler yürütmüş, Antarktika kıtası hariç her kıtada, toplamda 54 ülkede birçok iç ve dış mekanda eserlerini sergilemiştir.

Refik Anadol’un Eserlerinde Mimarinin Yeri

Refik Anadol’un, ”Makineler rüya görebilir mi?’‘, ”Makineler hatırlar mı?”, ”Veriden mekan olabilir mi?” gibi sorulara yanıt ararken ortaya çıkan eserlerinde; bu eserleri taşıyan, görsellere canvas olan, seyircileri farklı bir dünyada gibi hissettiren en önemli unsur mimaridir.

”Veriden mekan olabilir mi?” sorusuna verilen yanıt ile ilk kez mimarinin canvas olarak kullanımı başlamıştır. İlk olarak İstiklal Caddesindeki Yapı Kredi banka binasında bu eseri sunan Anadol, caddeden geçen her yaştaki insan için ayrı deneyimler yaşatmıştır. Ardından gelen Sonsuzluk odası, Arşiv rüyası gibi eserlerinde de canvas kullanımı devam etmektedir.

Makinenin aldığı veriler ile oluşturulan sanatı daha gerçekçi hissetmek ve boyutlu hale getirmek anlamında mimari önemli bir yer kaplamaktadır. Örneğin sonsuzluk odası, aslında klasik 4 duvar arasında bir mekan olmasına rağmen odayı ziyaret eden kişi kendisini sonsuz bir yolculukta hissedip farklı duyguları açığa çıkmaktadır. Anadol, sergilerini tasarlarken sergiyi ziyaret edecek kişinin esere bakacağı noktaya kadar hesaplayıp, edineceği deneyimi tahmin ederek planlama yapmaktadır. Bu nedenle eserlerin sadece yapay zekadan oluşmadığı ve büyük bölümün sanat olduğunu daha iyi anlayabilmektesiniz.

Bazı Refik Anadol Eserleri

Makine Hatıraları: Uzay- Pilevneli Galeri, İstanbul (2021)

Gerek verilerin halka açık olması gerekse sergiye girişin herkese açık ve ücretsiz olmasından dolayı kamusal bir proje olan Makine Hatıraları, pandemi döneminde dahi İstanbul halkının yoğun ilgisine sebep olan bir sergi olmuştur. Sergide Dünya, Mars ve galaksiyi görüntüleyen 3 ayrı teleskoptan alınan veriler kullanılmıştır. Serginin:

• İlk katında, sergide kullanılan tüm verilerin bulunduğu veri tüneli bulunmaktadır.
• İkinci katında, 13 dakikalık bir yapay zeka ile oluşturulan veri heykeli ile birlikte makine hatıralarından oluşan müzik ziyaretçilere eşlik etmektedir.
• Üçüncü katında, 3 boyutlu olarak mimari mekanda makine rüyası bulunmaktadır.
• Dördüncü katında, Marsta çekilen görüntülerden oluşan kendini tekrar etmeyen makine rüyaları bulunmaktadır.
• Son kat olan beşinci katta ise, dikey canvaslarda görülen dijital resimler bulunmaktadır.

View this post on Instagram

A post shared by Refik Anadol (@refikanadol)

View this post on Instagram

A post shared by Refik Anadol (@refikanadol)

Sonsuzluk Odası-Zorlu Performans Sanatları, İstanbul (2015)

Sonsuzluk odası, ziyaretçileri önceden gördükleri oda algısından çıkararak 12 dakikalık ziyaret süresince ziyaretçileri farklı boyutlarda bulunduklarını hissettirmektedir.

View this post on Instagram

A post shared by Refik Anadol (@refikanadol)

Eriyen Hatıralar-Pilevneli Galeri, İstanbul (2018)

Refik Anadol, bu yıl olduğu gibi 2018 yılında da Pilevneli Galerinin ev sahipliği yaptığı bir sergi açmıştır. Bu sergide ise ” Makineler hatırlar mı?” sorusunun cevabı olarak insanların mutlu, mutsuz, öfkeli, heyecanlı gibi birçok duygulu anılarının frekanslarını bir araya getirerek oluşturulan veri heykelleri ve görselleştirmeler yapmıştır. Aynı zamanda bu duygu geçişlerine özel bestelenmiş müzikler de ziyaretçiler için görsel ve işitsel duyuların harekete geçtiği bir sergi olmuştur.

View this post on Instagram

A post shared by Refik Anadol (@refikanadol)

Rönesans Rüyaları-Meet Dijital Kültür Merkezi, Milan (2020)

Pilevneli Galeri’deki ”Makine Hatıraları: Uzay” sergisinin afişinde de yer alan veri heykelleri, Rönesans dönemine ait 75 GB alana sahip 46.000 fotoğrafın kırpılıp makineye aktarılarak oluşmaktadır. Heykelde görünen her rengin Rönesans döneminden izler taşıyarak her biri ayrı anlam ifade etmektedir.

View this post on Instagram

A post shared by Refik Anadol (@refikanadol)

Walt Disney Konser Binası Rüyaları-Los Angeles, ABD (2018)

Refik Anadol’un, 2013 yılında Bill Gates’in de içinde bulunduğu kuruldan Microsoft Research ödülü almasına neden olan Walt Disney Konser Binası için tasarladığı tez projesini 2018 yılında hayata geçirmek için aynı zamanda yapının mimarı olan Frank Gehry‘den teklif almıştır. ”Bina rüya görebilir mi? ”, ”Makine hatırlar mı?” gibi sorulara yanıt bulmak için bu binada çekilmiş 77.000 ses kaydı, binanın içinde son 15 yıl içinde çekilen yarım milyondan fazla fotoğraf, 90.000 video kaydı verilerini alarak görsel ve işitsel bir şölen haline getirerek binanın rüya görmesini ve hatırlamasını mümkün kılmıştır.

View this post on Instagram

A post shared by Refik Anadol (@refikanadol)

Refik Anadol, Pilevneli Galeri’deki son sergisindeki eserlerin arka planını merak edenler, bu işle uğraşmak isteyenler için daha detaylı bilgi vermek, algoritmayı anlatmak amacıyla Turkish Al Hub ile birlikte ücretsiz ve sertifikalı bir webinar düzenlemiştir. En güzel sergilerini ülkemizde yapmaktan gurur duyan ve en güzel hayallerini ülkemiz için kurduğunu söyleyen Anadol’a ve ekibine teşekkürlerimizi ve tebriklerimizi sunuyor, başarılarının devamını diliyoruz.

KAYNAKÇA

• https://www.behance.net/refikanadol/projects
• https://refikanadol.com/
• https://www.bmw.com.tr/tr/topics/fascination-bmw/bmw-joy-blog/makineler-ruya-gorebilir-mi.html

İnsanoğlu yaşamı kolaylaştırmak için tarih boyunca teknolojik gelişmelerden yararlanmıştır. Bunlardan biri de elbetteki plastiklerdir. Ancak plastik kullanımı zamanla o kadar yaygın hale gelmiştir ki günümüzde çok ciddi çevre sorunlarına neden olmaktadır.

Deniz Kirliliği Sorunu

Doğaya bırakılan plastik bir poşetin çözünmesi 20 yıl sürüyor. Plastik şişelerinse 450 yıl. Misina 600 yıl, çocuk bezi 450 yıl, lastik ayakkabı tabanı 50-80 yıl, naylon kumaş 30-40 yıl çözünmeden denizde kalabiliyor.

Dünya deniz ve okyanuslarının yüzeylerinde ve deniz tabanlarında biriken plastik atıkların %90’ı nehirler tarafından taşınmaktadır. Nehirlerin denizlere ulaşmakta oldukları son noktalar plastik atıkları tutmak ve uzaklaştırmak için en uygun yerlerdir. Bu sorunu çözmek için dünya genelinde çeşitli uygulamalar vardır.

Plastik Atık Tutucu uygulamalarından başarılı bir tanesi de ODTÜ Öğretim Görevlilerinden Dr. Nedim Kemer (Peyzaj Mimarı) tarafından gerçekleştirilmiş. Şimdi bu projeyi inceleyelim.

Temiz Nehir Temiz Deniz Projesi

Temiz Nehir Temiz Deniz Projesi Clean River Clean Ocean (CRCO), sanatsal ve teknik olarak ele aldığı iki boyutlu yaklaşımı ile bu soruna yönelik farklı bir duruş sergiler. Antalya, Kemer’de şehrin içinden geçen Karabucak Deresinin Akdeniz’le buluştuğu merkezi yerde pilot olarak uygulanan bu proje ilk olarak, özellikle dere yatağının kuru olduğu aylarda çevre peyzajına sağladığı görsel katkı ile bir arazi sanatı enstalasyonudur. İkinci olarak da hassas tasarım formu ve teknik detay özellikleri ile akarsuyun taşıdığı atıkları filtreleyerek atık tutma aracı olarak çalışır.

Plastik Atık Tutucu Projesi sonucu ortaya çıkan eser, asimetrik olarak ve şaşırtılarak karşılıklı konuşlandırılan birbirinin kopyası iki yapıdan oluşur. Bu yapıların ön cepheleri için geliştirilen benzersiz yüzey doku tasarımının birden fazla işlevi vardır. Piramit formlu yüzey dokusu boşluk ve çıkıntılardan oluşur. Piramit yükseltiler sel suyunu yırtıp parçalayarak yapı üzerindeki darbe etkisini azaltır, suyun akışını yavaşlatarak taşıma kapasitesini düşürür. Yüzey dokusu filtreleme alanını genişlettiği gibi yüzeylerin direncini de güçlendirir.

Piramitlerin tepe noktaları piramit merkezlerinden suyun karşılandığı yöne doğru yaklaştırılarak karşılama yüzey açıları dikleştirilmiş, böylece suyu yırtma etkisi artırılmıştır. Piramit aralarında akışın yavaşlaması ile atıklar piramit aralarındaki boşluklarda toplanır dolayısıyla tıkanma gecikir.

Plastik Atık Tutucu Projesinde aynı zamanda su yükseldikçe artacak basınca karşın, göreceli olarak yükseltilen sanat yapısı ile beraber piramit tepe noktaları da yukarıya kaydırılarak dirence ihtiyaç olunan noktalar güçlendirilmiştir. Ön ve arka yüzeylerin süzgeç açıklıkları, yapıların içlerinde atık birikmesine engel olacak şekilde boyutlandırılmıştır.

Plastik Atık Tutucu Projesinde iki sanat yapısı arasında genel bakım ve temizlik için bir geçiş açıklığı bırakılmıştır. Bu geçiş yaban hayat için bir ekolojik koridor görevi üstlendiği gibi uygulamanın potansiyel olarak bir taşkına neden olmasını da önler. Eser, paslanıp eskidiğinde alacağı eşsiz rengi, çevre için zararsız olması nedeniyle korten çelikten üretilmiştir.

Kemer Belediyesi ve yerel bir geri dönüşüm şirketi iş birliği halinde eseri temizleyip atıkları bertaraf etmektedir. Temiz Nehir Temiz Deniz Projesi Coca-Cola Vakfı, Doğa Koruma Merkezi ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) destekleri ile Antalya, Kemer’de, Karabucak Deresi pilot sahasında, Ocak 2021’de gerçekleştirilmiştir.

Şimdi de projenin hikayesini izleyelim:

Tasarım ‘TR 2020/16321 numaralı Faydalı Model’ başvurusu ile korunmaktadır.

Not: Kemer şehri ve tasarımcı Dr. Nedim Kemer arasındaki isim benzerliği sadece tesadüftür.

Proje müellifi Nedim Kemer ile iletişim kurmak için:

• nedkem@gmail.com 
• 0 505 805 9034

Öncelikle ada kavramını tanımlamak ile başlamak istiyorum. Adalar genel olarak su üzerinde yer alsa da gözle görülebilir bir hareket sergilemektedirler. Bu yüzden ada; “dört tarafı su ile çevrili kara parçası“ olarak tanımlanmaktadır.

Peki Yüzen Adalar nedir?

Yüzen adalar bilimsel olarak tanımı; kalınlığı birkaç santimetreden, birkaç metreye kadar ulaşan bataklık, çamur ve yüzen akuatik (sucul) bitkilerden oluşan kütle şeklinde tanımlanmaktadır. Adadan ayıran en büyük özellik ise mevsimsel olarak su yükselmesi durumda karadan ayrılarak su üzerinde hareket etmesidir. Bu adalar ülkemizde balık tesisleri, turistik ziyaretler amacı ile kullanılmaktadır.

Kopenhag ise bu adalara yeni bir boyut getirerek kamusal yaşama hizmet etmelerini sağladı. Oluşturulan yapay adalar “Avustralyalı mimar Marshall Blecher ve Danimarkalı tasarım stüdyosu Fokstrot “ tarafından tasarlandı. Tasarımın temel amacı olarak yükselen deniz seviyesine dikkat çekerken, kamusal kullanım alanı olarak da hizmet vermesi amaçlanıyor. Adalar “Parkipelago (takımadalar ve parkların bir liman kenti)” kavramı üzerinden şekillendirilmiştir. Bu sayede de toplu etkinliklerde adalar bir araya getirilerek esnek kullanım alanı tanımaktadır.

Ada tasarımının ilk prototipi Danimarka’nın Kopenhag şehrinde yerini aldı. Kâr amacı gütmeyen bu tasarım ilk olarak 2018 yılında şehir limanında oluşturuldu. Halk dilinde Kopenhag adaları olarak ifade edildi. Kopenhag halkının prototipi kısa sürede benimsemesi ve başarılı sonucu doğrultusunda 2020 yılında projeye 3 ada daha eklenmesi planlandı.

Adaların Amaçları;

Stüdyo ekibinin tabiri ile “Magnus Maarbjerg ve Marshall Blecher liderliğindeki, şehir ve deniz arasındaki ilişkileri iyileştirme misyonuna sahip uluslararası bir mimar ve zanaatkâr ekibiyiz. Hem oyun alanı hem de iş yeri olarak Kopenhag limanının tutkulu kullanıcıları olarak, tüm ölçeklerde anlamlı, açık ve ilgi çekici liman ortamları yaratmaya kararlıyız.“ şeklindeki ifadesi ile denizlerdeki su seviyesin artışını ima ederken; rekreasyönel olarak alan kullanımı ile dikkat çekmekte.

Kamusal yaşam açısından yüzen adalar üzerindeki tasarımlarda değişikler yapılmaktadır. İlk olarak ada üzerinde yüzen sauna, yüzen bahçe ve bar gibi çeşitli kullanım alanlarına yer verilecek. Ayrıca adalar kayıkçılar, yüzücüler ve kanocular için dinlenebilecekleri, modüler bir yapıda tasarlandı. Böylelikle adalar kullanıcılar tarafından istedikleri zaman yerleri değiştirilerek kullanılabilecek.

Blecher tarafından  Dezeen dergisine verdiği röportajda; “Proje geliştikçe daha fazla ayrı ada eklemeyi planlıyoruz” dedi. “Proje doğası gereği esnek ve organiktir.” Açıklamaları ile adaların çevreci bir yaklaşımla tasarlandığını da dile getirmekte.

Yüzen Adaların Tasarımları

Yüzen adalar için oluşturulan ilk prototipte geleneksel ahşap teknikleri ile limanın güneyinde yer alan tersanede üretimi gerçekleştirildi. Oluşturulan prototip 20 metrekarelik bir alan şeklinde oluşturdu. Oluşturulan alan içerisinde bitkilendirme çalışmalarına de yer verildi. Oluşturulan prototipte ise 6 metrelik Ihlamur ağacına yer verildi.

Tasarım stüdyosunun ifadesi ile “Yüzen adalar, hızla yapılaşan limana biyolojik doğayı yeniden getiriyor ve şehrin merkezinde sürekli değişen, farklı bir yeşil alan sunuyor. Proje aynı zamanda, kullanımında doğası gereği esnek ve yalnızca sürdürülebilir kaynaklı ve geri dönüştürülmüş malzemeleri kullanan yeni bir, iklime dirençli şehircilik türüne işaret ediyor.” ifadeleri ile çevreci bir yaklaşım ile oluşturulduklarını belirtilmektedir.

Adaların ekolojik değeri:

Oluşturulan tasarımda yer verilen bitkisel tasarımlar adaların ekoloji olarak kullanımına da olanak tanımakta. Blecher, “Adaların tepesine, yerel martılar, kuğular, güvercinler ve ördekler için şehrin başka türlü çok gelişmiş bir kısmının ortasında bir sığınak sağlayacak olan endemik otlar, çalılar ve ağaçlar dikilecek,” ifadeleri ile ekolojik koridor niteliğini de dile getirdi.

Aynı zamanda adaların alt kısmında, deniz yosunu, yumuşakçalar ve bazı deniz canlılarının tutanabilecekleri ideal ortamlara yer veriliyor. Bu da adaların balıklar ve deniz canlıları için de ekolojik bir sistem olduğu gösterilmektedir.

Ödüller:

Kamusal yaşam alanlarına yeni bir boyut kazandıran bu tasarım “Taipei Uluslararası Kamusal Alan Tasarım Ödülü ve sosyal Tasarım ödülü” alarak tasarımın basit ama güçlü etkisini göstermeye başladı.

Yapılan tasarımı değerlendirecek olursak; oluşturulan tasarımın liman bölgesinin aktif kullanımı artırmasının yanında tsunami ve su yükselmelerinde de kullanım alanı oluşturacağını düşünmekteyim. Adaların esnek ve işlevsel yapısı sayesinde birçok kullanım alanına hizmet etmesine olanak sağlamaktadır. Benim için tasarımın en önemli özelliği ise sanayileşen liman alanlarında ekolojik bir adanın yer alması..

Üç tarafı sular ile çevrili bir ülke olarak, umarım kısa bir süre sonra kendi yüzen adalarımız üzerinde piknik yapabiliriz :)

Studio Ben Allen tarafından, 2019 yılında Londra’nın Güney Batısında bahçede tasarlanan bu küçük oda 15 m²‘lik bir alan kaplıyor. Renklerinin uyumu, dinamik duruşu ve dış kaplama malzemesi ile yapı oldukça dikkat çekiyor.

Tasarımcı Studio Ben Allen enginarın rengi ve biçiminden etkilendiği için bu tasarımı yaparken enginardan ilham aldığını söylüyor.

Tasarım bir çok farklı formdan oluşuyor. Sekizgen biçimli bu oda, altıgen formda yükseltilerek çatıda kare bir pencere şeklinde birleştirilmiş. Duvarlardan çatıya doğru uzanan iskelet sistemiyle alana bir derinlik kazandırılmış. Böylece tasarıma, yükseltilmiş bir dikeylik hissi ve dolayısıyla daha büyük bir alan duygusu katılmış.

Dış cephesini renklendirirken binanın etrafını saran ağaçların, çimenlerin ve bitkilerin renklerini kullanarak binanın kamufle olmasını sağladı. Bu yüzden özellikle yeşil ve yeşilin tonlarını seçti.

Tasarımın amaçlarından biri ise yüksek kalitede ancak uygun fiyatlı bir yapı elde etmek olmuş. Tasarımın uygulama aşamasında hızlı ve kolay bir şekilde inşa edilen, olası bir durumda sahipler taşınmayı seçerse projenin başka bir yerde yeniden inşa edilmesi oldukça kolay olacak şekilde tasarlanmış. Bu yüzden projeyi inşa etmek yalnızca yirmi gün sürmüş.

İçerideki alan bahçeye doğru bakan büyük bir pencere ve tüm alanı aydınlatmaya yetecek kadar kullanılan merkezi bir aydınlatma sistemi ile aydınlatılmış. Odanın bir tarafında bir masa, diğer tarafında ise mekanın ortasında bir yatak oluşturmak için açılabilen ahşap bir bank bulunuyor. Aile bireylerinin çalışması, uyuması, oynaması ya da huzurun ve sessiz bir ortamın tadını çıkartması için tasarlanılmış. Allen iç mekan tasarımından bahsederken ” İç mekan mevsimlere uyum sağlayacak şekilde tasarlandı.” diyor. Tavana doğru yükselen çatı penceresi ile derinlik kazandırdığı alanda, sessizce düşünmek ve rahatlamak için ideal olan merkezi bir odak noktası ve tepe ışığı sağlıyor.

Yapıda bulunan çift kapılar ise yazın çok sıcak olduğu günlerde alanı bahçeye açmak amacıyla yapılmış.

Yapımında yalnızca iki kişinin çalıştığı bu bina teknolojiden oldukça yararlanılarak tasarlanılmış. Enerjinin korunumu amaçlanarak püskürtülmüş bir yalıtım kullanılmış. Yerden ısıtma verilerek yaz, kış konforlu bir şekilde kullanıma sunulmuş. Aydınlatma elemanlarının kullanımı ise telefon yardımıyla uzaktan kontrol edilebilir şekilde kolaylaştırılmış.

KAYNAKLAR

1. Web Sitesi: www.studiobenallen.com, Erişim Tarihi: 14.03.2021
2. Web Sitesi: www.arkitera.com, Erişim Tarihi: 14.03.2021
3. Web Sitesi: www.dezeen.com, Erişim Tarihi: 14.03.2021
4. Web Sitesi: www.studiobenallen.com, Erişim Tarihi: 13.03.2021
5. Web Sitesi: www.archdaily.com, Erişim Tarihi: 13.03.2021

Covid-19 pandemi sürecinde kısıtlamalardan dolayı çocuklarımız zamanlarının çoğunu evlerimizde geçirmek zorunda kaldı. Dışarıya çıkamayan çocuklarda bunalım ve birtakım ruhsal sıkıntılar görülmeye başlandı.

Çocuklarımızın sağlığı bizim için oldukça önemlidir. Covid-19 sürecinde hijyen konusunda endişelerimiz her zamankinden daha fazla olmuştur. Açık alandaki donatıların hijyen konusunda yetersizliği bizleri bu konuda daha hijyenik bir tasarım projesi geliştirmeye itmiştir. Ailelerin hijyen konusundaki kaygılarını giderip, gönül rahatlığı ile çocukları ile vakit geçirebilecekleri bir ürün ve mekan tasarlanmaya çalışılmıştır.

Neden Mi Lotus ?

Lotuslar (Nelumbo nucifera) bataklıkta yaşamalarına rağmen en temiz bitkilerden biridir. Saf, temiz, bir o kadar da narin bir yapıya sahiptir. Lotus çiçeği temizlik, saflık, başarı, mücadele, huzur ve güzellik gibi birçok kelime anlamını içinde barındırır.

Bu tasarımımızda da özellikle Covid-19 sürecinde önemini çokça hissettiğimiz hijyen konusunda lotus bitkisinden esinlenerek bir tasarım kurgulanmıştır.

İnsan Ergonomisine Uygunluğu

6-9 yaş arası çocuklar için dönence tasarımı yapılmıştır, ölçüleri çocuk ergonomisine uygun bir şekilde oturma yerleri tutunma çubuğu ve çatısı tasarlanmıştır. Ebeveynlerin rahatlıkla döndürebileceği dönence yaprakları, ayrıca ebeveynlerin yardımı ile engelli çocuklarında rahatlıkla kullanabileceği bir şekilde donatı tasarlanmıştır.

Donatı Malzeme Bilgisi Ve Ölçüler

Bu tasarımda geri dönüşüme uygun ve çevre dostu malzemeler tercih edilmiştir. Dış mekan koşullarına uygun, kayma yapmayan donatı tasarımında melamin formaldehit ile tutkallanmış çam kontrplağı kullanımı uygun görülmüştür. Ayrıca yüzeyinde su ve kir tutmayan lotus boyası ile malzemeler boyanmıştır.

Donatının Park Konseptti

Lotus park alanının renkleri tamamen lotusun kendi renklerinden tanımlanmıştır, alanın tüm hesaplanması yapılmamış sadece parkın içerisinde bulunan 3 adet dönence hesabı ve malzeme bilgisi verilmiştir. Sağlık bakanlığının yayınladığı genelgeye göre açık mekanlardaki hijyen maddelerine göre tasarımı yapılmıştır.

Parkın alanın giriş kısmında parka girerken dezenfektan tünelinden geçerek hijyen sağlanmaktadır, pembe lotus çiçeği aydınlanma anlamına gelmektedir bu yüzden pembe alan çocukların özgürce kendini gösterebildikleri su ile temas edebilecekleri serbest oyun alanı tasarlanmıştır, mor lotus çiçeği yaratıcılığı ve simgelediği için çocukların kendilerini gösterebilecekleri tırmanma alanı olarak tasarlanmıştır, mavi lotus bilgeliği yansıttığı için eğitim alanı mavi renk de kurgulanmıştır, kırmızı lotus çiçeği sevgi ve tutkuyu simgelediği için sahne alanı kırmızı renk de tasarlanmıştır. Ve son olarak yeşil renk sonsuzluğu yansıttığı için trambolin yeşil renkte kurgusu yapılmıştır. Bu sayede çocuklar her zıpladığında sonsuzluğa ulaşma hissi hedeflenmiştir.

Çalışma Tekniği Ve Kullanımı

Ebeveynler çocuklarını eğlenmeye getirdiklerinde donatıya binecek çocuklar için yaprak duvarının boş kısmında sadece bir basamak yüksekliğindeki kısımdan binerek oturma kısmında oturduktan sonra dezenfektan çatısından tutan destek çubuğundan tutunarak eğlenebilecekler o sırada aileler çocuklarının eğlencesi kesilmemesi için yapraklardan döndürmeye devam edebilirler. Çocuklar donatıda eğlenip vakit geçirdikten sonra donatının boş olduğu zamanlarda çatısında dezenfektan püskürtmesi yaparak donatının çocuk ile temas olduğu kısımların dezenfekte edilmektedir,

Proje Katılımcıları

Abdurrahman AY, Necla Aslan, Eyşan Emiroğlu, Bahadır Beyaz, Kübra Çakar, Meryem Şensoy, Şevval Dündar.